Home Research/Trainings Research Projects โครงการที่ 19 โครงการจินตนาการใหม่ความเป็นไทย

โครงการที่ 19 โครงการจินตนาการใหม่ความเป็นไทย

Print PDF

โครงการจินตนาการใหม่ความเป็นไทย
แผนงานปีงบประมาณ 2556

ที่มา

สืบเนื่องจากโครงการวิจัยเรื่องจินตนาการใหม่ความเป็นไทย ที่ศูนย์ศึกษาและพัฒนาสันติวิธีร่วมกับสถาบันวิจัยประชากรและสังคมได้ทำการศึกษาเพื่อทำความเข้าใจภาพมายาคติของสังคมเกี่ยวกับเรื่องความเป็นไทย และเพื่อค้นหาหนทางที่จะทำให้เกิดความเคารพในความหลากหลายทางวัฒนธรรมและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของทุกคนในสังคมไทย อันเป็นพื้นฐานแห่งสังคมสันติสุข และผลจากการประชุมร่วมกับนักวิชาการสาขาต่างๆ อาทิ ภาษาศาสตร์ มานุษยวิทยา สังคมวิทยา ประวัติศาสตร์ สถาปัตยกรรม นิเทศศาสตร์ และสื่อมวลชน ที่ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร เมื่อวันที่ 7 พฤษภาคม 2551 ได้ข้อสรุปว่า องค์ความรู้ด้านความหลากหลายทางวัฒนธรรม กลุ่มชาติพันธุ์และภาษา มีการรวบรวมเอาไว้มากมาย หากแต่การนำเอาองค์ความรู้เหล่านี้มาสื่อสารกับสังคมและประชาชนยังกระทำได้ในวงจำกัด เพื่อที่จะทำให้เป้าหมายของโครงการฯบรรลุผล โครงการฯได้พัฒนารูปแบบกิจกรรมในระยะที่ 2 (2551-2554) คือ การสร้างสรรค์รายการสารคดีโทรทัศน์ ชื่อ พันแสงรุ้ง โดยความร่วมมือกับบริษัทป่าใหญ่ครีเอชั่นจำกัด และสถานีโทรทัศน์ทีวีไทย (TPBS) ภายใต้แนวคิดที่ว่า ‘ท่ามกลางความแตกต่าง เราอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติ’ การนำเสนอรายการเป็นในรูปแบบสืบถามตามหาข้อเท็จจริงจากพื้นที่และข้อมูลเชิงวิชาการ การนำเรื่องราวเรื่องเล่าท้องถิ่น การนำเสนอภาพความสวยงามของภาษา ความพยายามในการดำรงอัตลักษณ์ของชาติพันธุ์ และการปรับตัวเปลี่ยนแปลงเพื่อให้เข้ากับสังคมโลกที่เปลี่ยนไป รายการพันแสงรุ้งจึงได้รับการตอบรับเป็นอย่างดีจากผู้ชมรายการทั่วประเทศ ได้นำไปใช้เป็นสื่อการเรียนการสอนในโรงเรียนและมหาวิทยาลัย และได้นำมาเป็นหัวข้อการเรียนรู้ภูมิประวัติเพื่อสร้างความเข้มแข็งและความภาคภูมิใจให้กับชุมชนของกลุ่มชาติพันธุ์เอง

ความคิดเห็น ข้อเสนอแนะของผู้ชมรายการ นักวิชาการ ทีมงานฝ่ายข้อมูลและฝ่ายผลิตรายการ รวมถึงแนวนโยบายของทางสถานีโทรทัศน์ทีวีไทย มีความคิดเห็นคล้ายกันว่า กลุ่มชาติพันธุ์ไม่ได้อยู่อย่างโดดเดี่ยว หากมีความเชื่อมโยงเกี่ยวพันกันบนดินแดนที่เรียกว่า เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ หรืออุษาคเนย์ ดังนั้น ทิศทางการนำเสนอวิถีชีวิตของกลุ่มชาติพันธุ์ผ่านรายการพันแสงรุ้งจึงขยับก้าวข้ามความเป็นประเทศชาติ ไปสู่ความเป็นอุษาคเนย์ เพื่อจุดประสงค์ให้เห็นว่าบนความแตกต่างหลากหลายที่เห็นอยู่ในปัจจุบันคือสิ่งใหม่ที่เติบโตขึ้นมาจากความคล้ายคลึงกัน

โครงการจัดตั้งสถาบันสิทธิมนุษยชนและสันติศึกษา เห็นความสำคัญที่โครงการนี้จะสามารถสืบทอดต่อเนื่อง และพัฒนาไปในอีกระดับหนึ่ง และในขณะเดียวกันโครงการฯยังมีเป้าหมายที่จะสร้างความเข้าใจ การยอมรับและลดอคติของคนในสังคมที่มีต่อกลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศ จึงคิดกิจกรรมที่จะช่วยเสริมให้ผู้คนได้เรียนรู้จักและสัมผัสวิถีชีวิตด้วยประสบการณ์ของตัวเองโดยการจัดกิจกรรมเวทีพันแสงรุ้งสัญจร  ซึ่งเป็นกิจกรรมที่สะท้อนให้เห็นศิลปะกับความหลากหลายทางชาติพันธุ์ (Arts and Ethics Diversity)   และกิจกรรมสืบเนื่องเพื่อประชาสัมพันธ์รายการพันแสงรุ้ง

วัตถุประสงค์

1. สร้างความเข้าใจและการยอมรับความแตกต่างหลากหลาย ซึ่งเป็นหนทางลดอคติที่ก่อให้เกิดความขัดแย้งและความรุนแรง
2. เปิดพื้นที่ทางความคิด กระตุ้นให้เกิดการนิยามความเป็นไทยในแบบใหม่
3. กระตุ้นให้เกิดการศึกษา การแลกเปลี่ยนพูดคุย เกี่ยวกับการเปิดพื้นที่สำหรับชาติพันธุ์ต่างๆในประเทศไทยในวงกว้าง เพื่อนำสู่การกำหนดนโยบายต่อชาติพันธุ์ต่างๆ

กิจกรรมและแนวทางการดำเนินงาน

1. สนับสนุนด้านข้อมูลวิชาการให้กับรายการสารคดีโทรทัศน์ชื่อ พันแสงรุ้ง ซึ่งออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์ทีวีไทย สัปดาห์ละ30นาที (ขณะนี้รายการออกอากาศทุกวันอาทิตย์เสาร์ เวลา16.00-16.30 น.) โดยร่วมกับบริษัทป่าใหญ่ครีเอชั่นจำกัด และสถานีโทรทัศน์ทีวีไทย

1.1 ประชุมวางโครงร่างการผลิตร่วมกับฝ่ายผลิต(บริษัทป่าใหญ่ครีเอชั่นจำกัด)
- กลุ่มชาติพันธุ์ในไทย อาทิ กลุ่มชาติพันธุ์ภาษาตามชายขอบ(Marginal Languages) กลุ่มชาติพันธุ์ภาษาในวงล้อม(Enclave Languages) กลุ่มชาติพันธุ์ภาษาพลัดถิ่น (Displaced Languages) ฯลฯ
- กลุ่มชาติพันธุ์ในเอเชียอาคเนย์ อาทิ กลุ่มชาติพันธุ์ดั้งเดิม เช่น ซามังซาไก(ไทย-อินโดนีเซีย-ฟิลิปปินส์) บราลี(ไทย-ลาว) กลุ่มชาติพันธุ์ภาษาไท-ไต เช่น คะฉิ่น(ไทย-พม่า) ชิน กาโร นากะ(ไทย-รัฐอัสสัม อินเดีย) กลุ่มชาติพันธุ์บริเวณลุ่มน้ำโขง เช่น ซอง กุย จะไร(ไทย-เขมร-ลาว) ฯลฯ

1.2 รวบรวมข้อมูลเชิงวิชาการด้วยการค้นคว้าจากเอกสาร สัมภาษณ์นักวิชาการ ลงพื้นที่สำรวจ สัมภาษณ์คนในชุมชน

2. กิจกรรมสืบเนื่องเพื่อประชาสัมพันธ์รายการพันแสงรุ้ง

2.1 เวทีพันแสงรุ้งสัญจร เพื่อให้เกิดกระแสการพูดคุยแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและข้อเสนอแนะที่มีต่อรายการ รวมทั้งเพื่อให้เกิดกระแสความสนใจกลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศ เห็นความมีตัวตนและเกิดการยอมรับความแตกต่าง ซึ่งจะนำไปสู่ความเข้าใจ  โดยร่วมกับสถาบันการศึกษาในพื้นที่

ตารางกิจกรรม

เดือนที่
ปี 2555 ปี 2556
ต.ค. พ.ย. ธ.ค. ม.ค. ก.พ. มี.ค. เม.ย. พ.ค. มิ.ย ก.ค. ส.ค. ก.ย.
1.สนับสนุนด้านข้อมูลวิชาการให้กับรายการสารคดีโทรทัศน์ชื่อ พันแสงรุ้ง
1.1 ประชุมวางโครงร่างการผลิตร่วมกับฝ่ายผลิต
1.2 ลงพื้นที่สำรวจข้อมูลตามแผนการผลิต
2. กิจกรรมสืบเนื่องเพื่อประชาสัมพันธ์รายการพันแสงรุ้ง
2.1 เวทีพันแสงรุ้งสัญจร จัด 4 ครั้ง (พิจารณาช่วงเวลาและพื้นที่ตามความเหมาะสม)

ระยะเวลาการดำเนินการ 1 ปี

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1. มีรายการสารคดีโทรทัศน์ที่ส่งเสริมการยอมรับความแตกต่างหลากหลายและการอยู่ร่วมกันอย่างสันติ เพื่อการเรียนรู้ ออกอากาศทุกสัปดาห์ และผลิตเป็นDVD
2. มีพื้นที่อิสระที่ประชาชนสามารถแลกเปลี่ยนความคิดเห็นในประเด็นความหลากหลายของกลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศ

ดาวน์โหลดเอกสาร WORD